چک لیست قبل از سفارش طراحی سایت؛ ۱۲ تصمیمی که باید بگیرید

سفارش طراحی سایت فقط به انتخاب رنگ، ظاهر صفحات و امکانات موردنیاز محدود نمی شود. پیش از شروع پروژه باید مشخص کنید سایت با چه هدفی ساخته می‌شود، چه مخاطبانی دارد، چه امکاناتی نیاز دارد و مسئولیت آماده‌سازی محتوا، تهیه دامنه و هاست و پشتیبانی آن بر عهده چه کسی است. اگر این موارد از ابتدا روشن نباشند، ممکن است در میانه پروژه با هزینه‌های پیشبینی نشده، تأخیر در تحویل یا تغییرات مکرر روبه رو شوید.

یک چک لیست طراحی سایت کمک می‌کند پیش از ثبت سفارش، نیازهای کسب و کار خود را بررسی کنید و تصمیم‌های مهم را با طراح یا شرکت مجری در میان بگذارید. در این راهنما، ۱۲ تصمیم مهم پیش از سفارش طراحی سایت را بررسی می‌کنیم تا بتوانید با آمادگی بیشتری وارد فرایند طراحی شوید و در پایان نیز از جدول چک لیست برای تنظیم بریف پروژه خود استفاده کنید.

چرا قبل از سفارش سایت باید چک لیست داشته باشید؟

طراحی سایت یک پروژه چند مرحله ای است که از شناخت نیازهای کسب وکار شروع می‌شود و تا طراحی رابط کاربری، پیاده‌سازی فنی، تولید محتوا و پشتیبانی ادامه پیدا می‌کند. اگر پیش از شروع این مراحل، انتظارات و نیازهای خود را مشخص نکرده باشید، احتمال دارد نتیجه نهایی با چیزی که در ذهن داشته اید تفاوت داشته باشد. داشتن چک لیست پیش از سفارش طراحی سایت چند مزیت مهم دارد:

• جلوگیری از هزینه‌های اضافی: وقتی امکانات و صفحات موردنیاز را از ابتدا مشخص کنید، احتمال اضافه شدن قابلیت های پیش‌بینی نشده و تغییر قرارداد کمتر می شود.
• شفاف شدن انتظارات: شما و مجری پروژه درباره امکانات، ظاهر سایت، زمان تحویل و مسئولیت هر طرف توافق دقیق‌تری خواهید داشت.
• جلوگیری از تأخیر: آماده بودن محتوا، تصاویر، لوگو و اطلاعات اولیه باعث می‌شود پروژه به دلیل کمبود منابع متوقف نشود.
• توجه به سئو از ابتدای پروژه: ساختار صفحات، آدرس‌ها و قابلیت‌های فنی موردنیاز موتورهای جست‌وجو از همان مراحل اولیه در نظر گرفته می‌شوند.
• برنامه‌ریزی برای آینده: سایت باید متناسب با نیازهای فعلی طراحی شود و امکان توسعه آن در آینده نیز وجود داشته باشد.

بنابراین، پیش از آنکه برای انتخاب طراح یا شرکت مجری تصمیم بگیرید، بهتر است نیازهای پروژه را در چند بخش اصلی دسته بندی کنید.

برای آشنایی با امکانات، مراحل اجرا و خدماتی که پیش از سفارش باید در نظر بگیرید، نگاهی به صفحه خدمات طراحی سایت داشته باشید.

هدف سایت و مخاطبان خود را مشخص کنید

اولین قدم در نیازسنجی طراحی سایت، مشخص کردن هدف اصلی سایت آن است. باید بدانید قرار است سایت چه مسئله‌ای را حل کند و بازدید کننده پس از ورود به آن چه کاری انجام دهد. ممکن است هدف شما فروش مستقیم محصولات، معرفی خدمات، دریافت درخواست مشاوره، جذب مشتریان بالقوه یا انتشار محتوای آموزشی باشد. هرکدام از این اهداف به ساختار و امکانات متفاوتی نیاز دارند.

برای مشخص کردن هدف سایت، به این پرسش‌ها پاسخ دهید:

• هدف اصلی از راه‌اندازی سایت چیست؟
• مخاطبان هدف چه افرادی هستند؟
• کاربران با چه نیاز یا مشکلی وارد سایت می‌شوند؟
• مهم‌ترین اقدامی که انتظار دارید کاربر انجام دهد چیست؟
• چه اطلاعاتی برای تصمیم‌گیری و اعتماد به کسب‌وکار شما لازم است؟
• موفقیت سایت را با چه معیاری می‌سنجید؛ فروش، تماس، ثبت درخواست یا افزایش بازدید؟

اگر هدف شما دریافت سفارش خدمات است، باید مسیر دسترسی به خدمات، اطلاعات تماس، نمونه‌کارها و فرم درخواست مشاوره به وضوح در سایت مشخص باشند. در مقابل، اگر هدف فروش اینترنتی محصولات است، دسته بندی محصولات، جست‌وجو، سبد خرید و فرایند پرداخت اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.

حتما هدف سایت باید قابل اندازه گیری و مشخص باشد. عبارت‌هایی مانند «معرفی بهتر کسب‌وکار» به‌تنهایی کافی نیستند؛ بهتر است مشخص کنید می‌خواهید چه تعداد درخواست، تماس یا سفارش از طریق سایت دریافت کنید.

چه نوع سایتی، فروشگاهی، شرکتی، خدماتی یا شخصی برای کسب‌وکار شما مناسب است؟

پس از مشخص کردن هدف، باید نوع سایت خود را انتخاب کنید. نوع سایت بر تعداد صفحات، امکانات، طراحی رابط کاربری و حتی هزینه و زمان اجرای پروژه تأثیر می‌گذارد. چهار نوع رایج سایت عبارت‌اند از:

سایت فروشگاهی

اگر قصد دارید محصولات فیزیکی یا دیجیتال را به‌صورت اینترنتی بفروشید، به سایت فروشگاهی نیاز دارید. در این نوع سایت، امکاناتی مانند دسته‌بندی محصولات، فیلتر و جست‌وجو، سبد خرید، درگاه پرداخت، مدیریت سفارش‌ها و پنل مشتریان اهمیت دارند.

سایت شرکتی

سایت شرکتی برای معرفی یک مجموعه، فعالیت‌ها، سوابق و خدمات آن طراحی می‌شود. صفحه معرفی شرکت، خدمات، نمونه‌کارها، اخبار و اطلاعات تماس از بخش‌های متداول این سایت‌ها هستند.

سایت خدماتی

اگر کسب‌وکار شما خدماتی مانند مشاوره، تعمیرات، آموزش یا خدمات تخصصی ارائه می‌دهد، سایت باید بتواند خدمات را به‌صورت دقیق معرفی کند و مسیر ارتباط با مشتری را ساده سازد. فرم درخواست خدمات، رزرو نوبت و دریافت مشاوره می‌توانند از امکانات موردنیاز باشند.

سایت شخصی و رزومه‌ای

این نوع سایت برای معرفی مهارت‌ها، سوابق کاری، دستاوردها و نمونه‌کارهای یک فرد استفاده می‌شود. ساختار آن ساده‌تر است و بیشتر بر معرفی حرفه‌ای و ایجاد راه ارتباطی تمرکز دارد.

نیاز هر سایت با توجه به هدف و حوزه فعالیت کسب وکار، ساختار و امکانات متفاوت است. در جدول زیر، انواع رایج سایت را همراه با هدف اصلی و مهم ترین امکانات و بخش هایی که هر نوع سایت به آن نیاز دارد مقایسه شده است تا انتخاب مناسب تری داشته باشید.

اگر چند هدف را به صورت هم زمان دنبال می‌کنید، لازم نیست چند سایت جداگانه داشته باشید؛ می‌توانید ساختاری طراحی کنید که بخش‌های مختلف کسب‌وکار را پوشش دهد. مهم این است که اولویت‌ها و امکانات مورد نیاز پیش از شروع پروژه مشخص شوند.

دامنه، هاست و دسترسی‌ها به نام چه کسی باشد؟

یکی از تصمیم‌های مهم پیش از سفارش طراحی سایت، تعیین مالکیت دامنه، هاست و حساب‌های مدیریتی است. این موضوع شاید در ابتدای پروژه چندان مهم به نظر نرسد، اما در زمان تمدید سرویس، تغییر شرکت مجری یا انتقال سایت اهمیت زیادی پیدا می‌کند.

مالکیت دامنه

دامنه همان آدرسی است که کاربران برای ورود به سایت در مرورگر وارد می‌کنند. بهتر است دامنه با اطلاعات مالک اصلی کسب وکار ثبت شود و دسترسی مدیریت آن در اختیار خودتان باشد. هنگام ثبت دامنه به این موارد توجه کنید:

• دامنه به نام شخص یا مجموعه مالک کسب‌وکار ثبت شود.
• ایمیل و شماره تماس مالک برای مدیریت و بازیابی حساب معتبر باشند.
• اطلاعات ورود به پنل ثبت‌کننده دامنه در اختیار مالک باشد.
• تاریخ انقضا و شرایط تمدید دامنه مشخص باشد.

مالکیت هاست

هاست فضایی است که فایل‌ها، پایگاه داده و اطلاعات سایت روی آن قرار می‌گیرند. هنگام تهیه هاست نیز بهتر است حساب کاربری و اطلاعات مالکیت به نام شما یا کسب و کارتان باشد. پیش از سفارش مشخص کنید:

• هاست توسط شما تهیه می‌شود یا شرکت طراحی سایت؟
• منابع هاست متناسب با نوع و حجم سایت انتخاب شده‌اند؟
• امکان ارتقای سرویس در آینده وجود دارد؟
• نسخه پشتیبان از اطلاعات سایت چگونه تهیه می‌شود؟
• در صورت قطع همکاری با مجری، امکان انتقال هاست و اطلاعات وجود دارد؟

دسترسی‌های مدیریتی

علاوه بر دامنه و هاست، دسترسی به پنل مدیریت سایت، پایگاه داده، فایل‌های سایت و ابزارهای مرتبط با تحلیل و سئو نیز باید تعیین تکلیف شوند. علاوه بر دامنه و هاست، باید مشخص کنید چه افرادی به بخش‌های مختلف سایت دسترسی مدیریتی دارند و اطلاعات ورود به این حساب‌ها چگونه نگهداری می‌شود. برای مثال، دسترسی به پیشخوان وردپرس به شما امکان می‌دهد صفحات را ویرایش کنید، مقاله منتشر کنید، محصولات را مدیریت کنید و تنظیمات سایت را تغییر دهید. دسترسی به پنل هاست و فایل‌های سایت نیز برای مدیریت فایل‌ها، بررسی مشکلات فنی، تهیه نسخه پشتیبان و انتقال سایت اهمیت دارد.

همچنین اگر سایت شما به ابزارهایی مانند Google Search Console و Google Analytics متصل می‌شود، بهتر است حساب اصلی این ابزارها تحت مالکیت خودتان باشد و شرکت طراح فقط دسترسی لازم برای انجام تنظیمات را دریافت کند. به این ترتیب، اطلاعات مربوط به عملکرد سایت، وضعیت ایندکس صفحات، ورودی کاربران و داده‌های تحلیلی با تغییر شرکت مجری از دسترس شما خارج نمی‌شوند.

پیش از شروع پروژه، موارد زیر را مشخص کنید:

• پنل مدیریت سایت: حساب کاربری مدیر اصلی و اطلاعات ورود آن در اختیار چه کسی باشد؟
• پایگاه داده: دسترسی لازم برای مدیریت و تهیه نسخه پشتیبان از اطلاعات سایت چگونه فراهم شود؟
• فایل‌های سایت: چه کسی به فایل‌ها و کدهای سایت دسترسی دارد و امکان دریافت آن‌ها پس از تحویل وجود دارد؟
• ابزارهای تحلیل و سئو: حساب‌های Google Search Console و Google Analytics به نام چه کسی ایجاد و مدیریت شوند؟
• سطح دسترسی کاربران: چه افرادی به‌عنوان مدیر، نویسنده یا ویرایشگر به سایت دسترسی داشته باشند؟

مالکیت دارایی های اصلی سایت را با دسترسی اجرایی مجری اشتباه نگیرید. طراح سایت میتواند برای انجام پروژه دسترسی لازم را داشته باشد، اما این موضوع به معنای انتقال مالکیت دامنه، هاست یا اطلاعات سایت به او نیست.

محتوا، تصاویر و لوگو را چه کسی آماده می‌کند؟

یکی از دلایل رایج تأخیر در طراحی سایت، آماده نبودن محتوای موردنیاز است. بسیاری از کارفرماها تصور می‌کنند پس از سفارش طراحی سایت، تمام متن‌ها، تصاویر و اطلاعات صفحات به‌صورت خودکار آماده خواهند شد؛ درحالی که تولید محتوا و طراحی سایت دو بخش مجزا هستند و باید مسئولیت هرکدام مشخص شود. پیش از شروع پروژه، درباره موارد زیر تصمیم بگیرید:

متن صفحات: مشخص کنید محتوای صفحه اصلی، درباره ما، خدمات، محصولات و سایر صفحات را شما آماده می کنید یا تولید آن بر عهده تیم مجری است.

تصاویر و ویدئوها: تصاویر محصولات، محیط کار، اعضای مجموعه و ویدئوهای معرفی باید از نظر کیفیت، ابعاد و حقوق استفاده بررسی شوند.

لوگو و هویت بصری: اگر لوگو، رنگ سازمانی و فونت مشخصی دارید، فایل‌های اصلی آن را در اختیار طراح قرار دهید. در غیر این صورت، مشخص کنید طراحی هویت بصری نیز بخشی از پروژه خواهد بود یا خیر.

اطلاعات تماس و معرفی کسب وکار: شماره تلفن، آدرس، ساعات فعالیت، شبکه‌های اجتماعی و اطلاعات موردنیاز برای معرفی مجموعه باید آماده باشند.

به همین دلیل بهتر است پیش از سفارش مشخص کنید که تولید متن، عکاسی، طراحی بنر و آماده‌سازی تصاویر در قرارداد قرار دارند یا باید به‌صورت جداگانه انجام شوند.

قبل از طراحی سایت چه نکات سئویی را باید در نظر بگیرید؟ ساختار صفحات و آدرس‌ها چگونه باشند؟

یکی از اشتباهات رایج در طراحی سایت این است که سئو به بعد از راه‌اندازی سایت موکول می‌شود. درحالی که بسیاری از تصمیم‌های مهم سئو باید پیش از پیاده سازی و در مرحله طراحی ساختار سایت گرفته شوند. اگر ساختار صفحات از ابتدا اصولی نباشد، ممکن است پس از انتشار سایت به تغییر آدرس‌ها، اصلاح لینک های داخلی یا بازطراحی بخش هایی از آن نیاز پیدا کنید. پیش از سفارش طراحی سایت، موارد زیر را بررسی کنید:

ساختار صفحات و دسته‌بندی محتوا

مشخص کنید سایت به چه صفحاتی نیاز دارد و ارتباط میان آن‌ها چگونه خواهد بود. یک سایت شرکتی ممکن است به صفحات اصلی، درباره ما، خدمات، نمونه‌کارها، مقالات و تماس با ما نیاز داشته باشد. در سایت فروشگاهی نیز باید دسته بندی محصولات، صفحات محصول و ارتباط میان دسته ها از ابتدا در نظر گرفته شوند.

آدرس صفحات (URL)

آدرس صفحات باید کوتاه، خوانا و متناسب با موضوع هر صفحه باشد. بهتر است ساختار URLها پیش از انتشار سایت مشخص شود تا در آینده مجبور به تغییر گسترده آدرس‌ها نشوید.

طراحی واکنش گرا و سازگاری با موبایل

بخش زیادی از کاربران از طریق تلفن همراه وارد سایت می‌شوند. بنابراین، طراحی سایت باید در اندازه‌های مختلف صفحه‌نمایش به‌درستی نمایش داده شود. اندازه فونت‌ها، منوها، تصاویر، فرم‌ها و دکمه‌ها باید برای کاربران موبایل نیز مناسب باشند.

سرعت و عملکرد فنی

سرعت بارگذاری صفحات، بهینه‌سازی تصاویر، کدنویسی مناسب و انتخاب زیرساخت متناسب با نیاز سایت از مواردی هستند که باید در زمان طراحی بررسی شوند.

امکانات فنی مرتبط با سئو

از مجری پروژه درباره موارد زیر سؤال کنید:

• امکان ویرایش عنوان سئو و توضیحات متا برای صفحات وجود دارد؟
• ساختار تیترهای H1، H2 و H3 قابل مدیریت است؟
• امکان ایجاد و مدیریت نقشه سایت XML وجود دارد؟
• فایل robots.txt قابل تنظیم است؟
• امکان تعریف ریدایرکت 301 برای آدرس‌ها وجود دارد؟
• اتصال سایت به Google Search Console و Google Analytics امکان‌پذیر است؟

برای آشنایی بیشتر با اهمیت تجربه کاربری و طراحی اصولی صفحات، مقاله اصول طراحی UI و UX را مطالعه کنید. همچنین می‌توانید در برنامه ریزی امکانات و فرایند اجرای پروژه، کاربردهای هوش مصنوعی در طراحی سایت را در نظر بگیرید.

در قرارداد طراحی سایت و خدمات پشتیبانی به چه نکاتی توجه کنیم؟

تحویل سایت به معنای پایان تمام مسئولیت‌های مربوط به آن نیست. پس از راه اندازی، ممکن است به رفع خطاهای فنی، به‌روزرسانی سیستم مدیریت محتوا، توسعه امکانات، بررسی امنیت یا تغییر بخش‌هایی از سایت نیاز داشته باشید. به همین دلیل، پیش از امضای قرارداد باید درباره شرایط پشتیبانی و تعهدات شرکت طراح توافق کنید.

مواردی که باید در قرارداد طراحی سایت مشخص شوند

• محدوده خدمات: تعداد صفحات، امکانات اختصاصی، نوع طراحی و قابلیت‌هایی که قرار است اجرا شوند باید به‌صورت دقیق در قرارداد ذکر شوند.
• زمان‌بندی پروژه: زمان شروع، مراحل اجرا، زمان تحویل نسخه اولیه و مهلت تحویل نهایی باید مشخص باشند.
• هزینه و شرایط پرداخت: هزینه طراحی، هزینه امکانات اضافی، تمدید هاست و دامنه و خدمات جانبی باید از یکدیگر تفکیک شوند.
• تعداد دفعات اصلاحات: مشخص کنید پس از مشاهده نسخه اولیه، چند مرحله امکان اصلاح طراحی و محتوا وجود دارد و چه تغییراتی هزینه جداگانه خواهند داشت.
• آموزش مدیریت سایت: آیا پس از تحویل، نحوه مدیریت صفحات، انتشار مقاله و ویرایش اطلاعات به شما آموزش داده می‌شود؟
• پشتیبانی فنی: مدت پشتیبانی رایگان، خدمات تحت پوشش، زمان پاسخ‌گویی و هزینه تمدید پشتیبانی باید روشن باشند.
• مالکیت و تحویل اطلاعات: سورس‌کد، فایل‌های سایت، پایگاه داده و دسترسی‌های مدیریتی باید مطابق توافق در اختیار مالک قرار بگیرند.

بعد از تحویل سایت چه خدماتی لازم است؟

نوع پشتیبانی به پیچیدگی و کاربرد سایت بستگی دارد؛ اما موارد زیر اهمیت دارند:

• بررسی و رفع خطاهای فنی
• به‌روزرسانی افزونه‌ها و سیستم مدیریت محتوا
• تهیه نسخه پشتیبان و امکان بازیابی اطلاعات
• بررسی امنیت سایت
• رفع مشکلات نمایش در مرورگرها و دستگاه‌های مختلف
• توسعه امکانات جدید در صورت نیاز

پیش از انتخاب مجری، بهتر است نمونه کارهای شرکت مدنظر را نیز بررسی کنید تا با کیفیت اجرا، سبک طراحی و تجربه تیم در پروژه‌های مشابه آشنا شوید. میتوانید نمونه کارهای طراحی سایت روناک سایت را مشاهده کنید.

چک لیست ۱۲ موردی قبل از سفارش طراحی سایت

حالا که با مهم ترین موارد پیش از سفارش آشنا شدید، می‌توانید از جدول زیر برای جمع آوری اطلاعات پروژه خود استفاده کنید. این جدول به شما کمک می‌کند نیازها و انتظاراتتان را به صورت منظم ثبت کنید و هنگام مذاکره با شرکت طراحی سایت، هیچ کدام از موضوعات مهم را از قلم نیندازید.

پیشنهاد می‌شود پیش از ارسال این جدول برای شرکت طراح، مقابل هر مورد توضیحات تکمیلی و پاسخ خود را نیز بنویسید. به این ترتیب، جدول شما به یک سند اولیه از نیازها و انتظارات پروژه تبدیل می‌شود که میتوانید آن را در اختیار شرکت طراحی سایت قرار دهید.

در نظر داشته باشید تکمیل این چک لیست به معنای مشخص شدن تمام جزئیات فنی پروژه نیست؛ بلکه کمک می‌کند نیازهای اصلی خود را بشناسید و در جلسه مشاوره درباره جزئیات اجرایی تصمیم بگیرید.

جمع‌بندی؛ قبل از سفارش طراحی سایت با آمادگی تصمیم بگیرید

داشتن چک لیست طراحی سایت کمک می‌کند پیش از شروع پروژه، هدف، مخاطبان، امکانات، مالکیت دارایی‌های دیجیتال، محتوای موردنیاز، الزامات سئو و شرایط پشتیبانی را مشخص کنید. این آمادگی باعث می‌شود ارتباط شما با تیم طراحی شفاف‌تر باشد و احتمال هزینه‌های پیش‌بینی نشده و تأخیر در اجرای پروژه کاهش پیدا کند.

اگر چک لیست ۱۲ موردی این مقاله را تکمیل کرده‌اید، می‌توانید آن را برای بررسی نیازهای پروژه و دریافت مشاوره رایگان به تیم روناک سایت ارسال کنید. از طریق صفحه درخواست مشاوره طراحی سایت با کارشناسان ارتباط بگیرید تا درباره امکانات، ساختار و مسیر اجرای سایت متناسب با کسب وکارتان تصمیم گیری کنید.